Koah Nasıl Anlaşılır: Koah’ın Belirtileri

Akciğer ve Solunum Yolları Hastalıkları kategorisine 20 Kasım, 2016 tarihinde eklendi, 335 defa okundu

Koah Nasıl Anlaşılır: Koah’ın Belirtileri

koah belirtileri

koah’ın belirtileri

KOAH hastalığı nedir?

KOAH diğer adıyla kronik obstrüktif akciğer hastalığı, genellikle sigara kullanan kişilerde görülen bir akciğer hastalığıdır. Nefes darlığına neden olan KOAH ilerlediğinde ciddi sağlık sorunlarına neden olabilir. Akciğerlerde bulunan hava boşluklarına bronş denir. Normalde nefes alırken alınan nefes bu keselere dolar ve nefes verirken keselerdeki hava boşalır. KOAH olan insanlarda ise bu keselerde hava alışverişi düzgün çalışmaz. Bu duruma amfizem de denir ve bronşlarda iltihap da görülebilir.

KOAH çeşitleri nelerdir?

KOAH olan çoğu insanda aynı zamanda amfizem ve kronik bronşit de vardır. Kronik bronşit durumlarında akciğerlerde nefes ile birlikte bir miktar mukus da üretilir. Bazı astım türleri de KOAH oluşmasına neden olabilir.

KOAH hastalığının nedenleri:

Araştırmalar, KOAH hastalığının yaklaşık yüzde 80 oranında sigara içilmesinden kaynaklandığını göstermektedir. Bazen pasif içicilik bile KOAH’a neden olabilir. Ayrıca diğer çevresel faktörlerle birlikte bazen genetik de hastalığın oluşmasına zemin hazırlayabilir. Kimyasallar ya da pişirme dumanı, hava kirliliği, toz ve akciğeri tahriş eden diğer maddeler KOAH’a yol açabilir.

KOAH belirtileri nelerdir?

İnatçı öksürük, nefes darlığı ve yorgunluk KOAH’ın en önemli belirtileri arasındadır. Bazı durumlarda solunum yolu enfeksiyonları ve hırıltı gibi belirtiler de görülebilir.

KOAH nasıl teşhis edilir?

Spirometri KOAH’ı teşhis etmek için en sık kullanılan yöntemdir. Spirometre aleti hava akımı ölçer. Hastalar bir tüpün içine nefes alıp verirken cihaz hava akımı ölçer ve hava akımının yetersiz olduğu durumlarda KOAH ‘tan söz edilebilir. Ayrıca doktor gerekli görürse göğüs röntgeni veya CT taraması da isteyebilir. Bu tetkikler amfizem tanılamasında yardımcı olur. Kan testi de yapılabilir. Çünkü bazı vakalarda protein eksikliğinin de KOAH’a neden olduğu görülmüştür. Ayrıca doktor mutlaka tıbbi geçmiş hakkında bilgi isteyecek ve ailede KOAH hastası olup olmadığını öğrenecektir. Akciğerde olası herhangi bir enfeksiyon durumunun anlaşılması için ayrıca farklı kan testleri ve balgam testi de yapılabilir.

KOAH nasıl tedavi edilir?

KOAH’ın tam ve net bir tedavi şekli yoktur. Ancak zamanla hastalığa ait belirtiler azaltılabilir. İyi beslenme ve egzersiz, KOAH hastaları için en önemli ek tedavi yöntemleridir.

KOAH ilaçları nelerdir?

Bazı ilaçlar ile KOAH’ın belirtileri hafifletilebilir:

– Kısa etkili spreyler ile nefes yolu açılır. 4 ya da 6 saatte bir gerektiğinde kullanılabilir.
– Uzun etkili spreyler, hastalığın daha sonraki aşamalarında her gün 12 saat arayla kullanılan spreylerdir.
– Steroid ilaçlar bronşlardaki şişmeyi azaltırken genellikle tablet şeklinde alınırlar.
– İnatçı öksürük için balgam söktürücü ilaçlar alınabilir. Çünkü KOAH hastalarında akciğerlerdeki mukus dağıtmak ve burayı temizleyerek enfeksiyonlara karşı korumak oldukça önemlidir.
– KOAH sonucunda oluşan enfeksiyonel hastalıklar için antibiyotik tedavisi uygulanabilir.

KOAH hastalığı ameliyatı

KOAH vakalarında ameliyat ve cerrahi seçenekler çok ağır vakalar için geçerlidir. Ameliyatlar ile akciğerde hava akışını artırmak için hacim azaltılabilir. Çok ileri safhalarda ise akciğer nakli yapılabilir.

KOAH hastaları nasıl beslenmeli?

KOAH hastalarının bulundukları ortamlarda toz, yoğun yemek kokusu, ağır oda spreyi kokusu ve tabi ki sigara dumanı olmamalıdır. Özellikle bahar aylarında pencereler kapalı tutulmalı, hastalığın yarattığı öksürük atakları önlenmelidir. Daha kolay nefes almak için buhar uygulaması gibi doğal uygulamalar yapılmalıdır.

Beslenme düzenine de dikkat edilmelidir. Taze sebze ve meyvelerin bol bol tüketilmesi gerekir. Vitamin açısından zengin gıdalar özellikle beslenme düzenine eklenmelidir.

KOAH nasıl önlenir?

KOAH hastalığını engellemenin en iyi yolu sigara içiliyorsa bırakılması ya da sigara dumanının olduğu ortamlarda bulunulmamasıdır. Sigara içmek KOAH vakalarının çoğunda temel nedendir. Kimyasal maddeler ile çalışan insanlarda da yüksek risk vardır. Bu nedenle çalışırken mutlaka koruyu maske takmaları gerekmektedir.

KOAH hastalığı kimlerde görülür?

KOAH yavaşça gelişen ve genellikle zamanla kötüleşen bir hastalıktır. Erken aşamalarında hastalığın hiçbir belirtisi olmayabilir. Erken önleme ve tedavi ciddi akciğer hasarını, solunum problemlerini ve hatta kalp yetmezliği sorununu önlemektedir. Bu nedenle hastalığın kimlerde daha sık görülebileceğini öğrenmek gerekir.

– Sigara

KOAH için ana risk faktörü ve ölümcül sonuçların oluştuğu etken sigaradır. KOAH ve beraberinde gelen solunum hastalıkları nedeni ile ölen insanların neredeyse yüzde 90’ı sigara içmektedir. Sigara dumanına uzun süre maruz kalmak ya da yıllardan beri sigara içiyor olmak KOAH hastalığına neden olabilir. Sigara gibi puro içenler de risk altındadır. Hatta sadece sigara içmek değil pasif içicilik sonucunda sigara dumanı solunması bile hastalığın tetiklenmesine neden olabilir.

– Hava kirliliği

Sigaradan sonra gelen başlıca KOAH risk faktörü ise bir dış etken olan hava kirliliğidir. Uzun bir süre hava kirliliğine maruz kalan kişilerde hastalık ortaya çıkabilir. Hava kirliliği kapalı alanda ya da açık alanda oluşabilir. Kapalı alan hava kirliliği, pişirme ve ısıtma için kullanılan yağlar, kömür yanmasının çıkardığı partiküller ve kötü havalandırılan ortamlarda oluşur. Açık alan hava kirliliği ise araba egzozundan çıkan dumanlar, toz ve kirin rüzgarla taşınması gibi her gün sokakta karşılaşabileceğimiz durumlardır. Bu nedenle gelişmekte olan ülkelerde ve gelişmeyen ülkelerde KOAH vakalarına daha çok rastlanır.

– Mesleki tozlar ve kimyasallar maddeler

Endüstriyel toz, kimyasallar ve gazlar uzun süre solunduğunda bronşlarda ve akciğerde tahrişe neden olarak KOAH hastalığına neden olabilir. Madenci, tahıl işleyicileri ve metal makinelerle uğraşan işçilerde sık rastlanan bir hastalık olan KOAH ancak maske gibi iş araç gereçleri ile önlenebilir. Yine de bu meslek gruplarında hastalık riski her zaman vardır.

– Genetik

Nadir durumlarda da olsa genetik faktörler de hastalığın oluşmasına neden olabilmektedir. Özellikle protein eksikliği (α1-antitripsin) yani AAT eksikliği bulunan genetik bozukluklar KOAH’ın ortaya çıkmasına zemin hazırlar. Pek çok insan AAT eksikliğinin olduğunu fark etmez. Belirti göstermeyen protein eksikliği hastalığın erken teşhisinin olmamasına ve hatta tanı koyma safhasının gecikmesine neden olabilir.

– Yaş

KOAH hastalığının en büyük risk faktörlerinden biri de yaştır. Yaş ilerledikçe hastalığın oluşma riski artar. Sigara içen ve 40 yaşın üzerinde olan insanlarda çok sık rastlanan bir sağlık sorunudur. Görülme sıklığı ise yaşla birlikte artar. Yaşın ilerlemesi engellenemez ama KOAH hastalığından korunmak için bazı önlemler alınabilir. KOAH için risk faktörlerinden herhangi biri yaşanıyorsa ve belirtiler kendini göstermeye başladıysa mutlaka bir doktora başvurulmalıdır. Özellikle sigara içen ve nefes darlığı yaşayan insanlar için erken teşhis çok önemlidir. Akciğerler ve bronşlar daha fazla tahriş olmadan ve enfeksiyonların oluşmasına fırsat verilmeden muayene olunmalıdır. Her hastalıkta olduğu gibi KOAH vakalarında da erken teşhis ile hastalık daha başlangıç seviyesinde fark edilerek ufak müdahaleler ile atlatılabilir. İnatçı öksürük ve rahatsız edici nefes darlığı durumlarında vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.

Yorum Yaz