Aşı Neden Yapılır: Aşının Faydaları

aşının faydaları

aşının faydaları

Aşıların hastalıklardan korunmadaki önemi:

Vücut bağışıklık sistemi ile hastalıklara karşı koruma sağlar. Bağışıklık sistemi vücudu hücre, doku ve organları bakteri, virüs ve diğer mikroorganizmalar gibi yabancı işgalcilerden korur. Ancak, bazı patojen vücut tanınmaz ve bağışıklık sisteminin bastırılmasına neden olarak hastalıkların yayılmasına sebebiyet verir. Aşı bağışıklık sistemini kuvvetlendirmek için uygulanan en geçerli yöntemlerden biridir. Uzmanlara göre, insanların hastalıktan ilk etapta korunması için aşı olunması çok önemlidir. Bu nedenle özellikle bebeklik ve çocukluk döneminde bazı hastalıklara karşı vücudun direncinin artırılması için aşı yapılması gerekir. Özellikle yeni doğan bebeklerde kızamık, boğmaca ve kızamıkçık gibi çocuk hastalıklarının önüne aşı ile geçilebilmektedir. Bu tür enfeksiyonel hastalıkların dışında soğuk algınlığı ve grip gibi viral hastalıklara karşı da aşı önerilmektedir. 2005-2010 yılları arasında yapılan anketler insanların yüzde 60’ının yıllık grip aşısı olmadığını ortaya koymaktadır. Hastalıklardan korunmak için özellikle kış mevsimine yaklaşırken mutlaka grip aşısı olmak gerekmektedir.

Aşı nedir: Aşı ve bağışıklık sistemi:

Sağlıklı bir bağışıklık sistemi işgalcilere karşı bir defans oyuncusu gibi davranır. Bağışıklık sistemi vücuda giren çeşitli karşı zararları işgalcilere karşı savaşır. Aşılar genellikle kısmi protein, tüm protein, polisakkarit veya zayıf ya da etkisiz patojenlerin ufak kopyalarını içerir. Bağışıklık sistemi bu patojenlerle savaşarak hastalığı nasıl yeneceğini öğrenir. Genellikle iğne ile (bazen bir hap şeklinde) enjekte edilen aşı bağışıklık sistemine kendisini tanıyarak yabancı işgallere karşı nasıl savaşması gerektiğini öğretir.

Bağışıklık sistemi aşısı:

Aktif bağışıklık bir patojeni hatırlayarak daha önce karşılaştığı yabancı istilacıları tanır ve bu patojenlere karşı vücudu başarıyla korur. Bu tarz bağışıklık sistemleri aşılar ile yapay bağışıklık kazandıktan sonra doğal bağışıklık kazanmaya başlarlar. Aktif bağışıklık sistemi annenin ürettiği antikorlar tarafında doğum sırasında çocuğa geçer. Pasif bağışıklık ise bağışıklık sisteminin transfer edilmesi ile gerçekleşir. Başka bir insandan alınan antikorlar bağışıklık sistemi zayıf insanlara nakledilir. Bu genelde bağışıklık sisteminin etkileri ile ortaya çıkan hastalıklardan korunmak için yapılır. Fakat koruma birkaç hafta da ya da birkaç ay da geçer.

Aşı nasıl yapılır:

Aşılar özellikle çocuklarda oluşabilecek hastalık riskini azaltır. Çocuk felci gibi aşılar tarihe baktığımızda birçok çocuğun ölümüne neden olmuştur. Fakat günümüzde bebeklere ve çocuklara yapılan pek çok aşı sayesinden oluşabilecek hastalıkların neredeyse tümü engellenebilmektedir. Aşı patojenlerin yayılması ile oluşabilecek komplikasyonları ortadan kaldırır. Dünya Sağlık Örgütünün (WHO) yaptığı çalışmalara göre aşı güvenliği ve aşı yönetmelikleri ile hastalıklar nedeniyle meydana gelen ölümlerin oranı önemli ölçüde azaltılmaktadır.

Aşının yan etkileri:

Aşı yapıldıktan sonra bazı yan etkiler oluşabilir. En sık görülen yan etki aşıya bağlı ateş ve aşıya bağlı halsizliktir. Ancak bu durum normaldir. Eğer ateş giderek yükseliyorsa bir doktora danışmakta fayda olacaktır.

Aşıya su değerse ne olur?

Aşı yapılan alana su gelmemesi gerekir. Bu şekilde olası enfeksiyon durumları engellenmiş olur.

Aşı hastalıkları nasıl önler?

Aşılar hastalık oluşmadan önce kullanılır. Yani hastalanan bir kişiye aşı yapılması hastalığın tedavi edilmesini sağlamaz. Sanılanın aksine aşı olunması vücutta hastalığa neden olmaz. Sadece vücut hastalıkla karşılaştığında nasıl bir mücadele vereceğinin ön provasını yapar. Bu prova sırasında yaptığı tüm hamleleri kaydeden bağışıklık sistemi gerçekten hastalıkla karşı karşıya kaldığında bu adımları uygulayarak hastalığı daha kolay yener. Aşı olan kişilerde önceden antikor üretimi sağlandığı için söz konusu hastalık vücuda etki edemez. Aşı planlaması da oldukça önemlidir. Vücudun direnç oluşumunun kuvvetli olması için yaş ve doz etkenleri gözetilerek bazı aşıların belirli aralıklar ile tekrarlanması gerekebilir. Bebeklere ve çocuklara aşı yapılmasının nedeni hastalığa yakalanma risklerinin daha yüksek olmasından ileri gelmektedir. Her ülkede uygulanan belirli aşı takvimleri ile çocuklar küçük yaşlardan itibaren hastalıklara karşı korumaya alınır. Eğer çocuğunuz varsa çocuk doktorunun da takibi ile aşılarının yaptırılmasını sağlayın ve okul zamanı geldiğinde aşı takvimine uymaya özen gösterin.